Lex Iterata

Texte 2026003812

27 AVRIL 2026. - Arrêté royal portant octroi d'une subvention de 133.699,39 euros à des projets visant à réduire l'utilisation de dispositifs médicaux à usage unique dans les hôpitaux

ELI
Justel
Source
Sante Publique, Sécurité de la Chaine Alimentaire et Environnement
Publication
27-5-2026
Numéro
2026003812
Page
28924
PDF
version originale
Dossier numéro
2026-04-27/13
Entrée en vigueur / Effet
27-04-2026
Texte modifié
belgiquelex

Article 1er.Objet de la subvention

Un montant total de subvention total de 133.699,39 euros est octroyé pour la mise en oeuvre du projet porté par Universitair Ziekenhuis Brussel, visés à l'article 2, troisième alinéa, et conformément aux exigences du vademecum, repris en annexe Ier.

Le projet a pour but d'initier des actions concrètes visant à réduire l'utilisation de produits médicaux à usage unique, dans une démarche globale de durabilité.

Les montants sont accordés conformément au tableau repris en annexe II.

Art. 2.Versements.

L'allocation prévue à l'article 1er est imputée au compte de trésorerie du NEHAP BA 2587023544B8, du SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement pour l'année budgétaire 2026.

Les versements sont effectués conformément à l'annexe II sur les comptes du porteur du projet, repris ci-dessous.

Le porteur de projet :

Universitair Ziekenhuis Brussel (VUB)

* Adresse: Avenue de la Plaine 2, 1050 Brussel

* IBAN : BE10 0013 4095 7504

* BIC : GEBABEB

Art. 3.Montants.

Les montants la subvention sont repris au tableau budgétaire remis en réponse à l'appel projet repris en annexe II.

Art. 4.Ventilation annuelle.

La période à laquelle la subvention est de trois années de 2026 à 2028.

La subvention visée à l'article 1er est versée en trois tranches réparties comme suit :

- une première tranche de trente pourcent sera versée en avril 2026, après la signature du présent arrêté ;

- la seconde tranche de trente pourcent sera versée après la validation par le SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement du rapport intermédiaire en 2027 ;

- le solde de quarante pourcent sera versé après la validation par le SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement du rapport final 2028.

Les montants sont alloués aux dépenses éligibles visées à l'article 6, conformément au tableau budgétaire repris en annexe II.

Art. 5.Conditions d'octroi de la subvention.

Les bénéficiaires de la subvention respectent les engagements repris in extenso dans le vademecum, et veillent à la mise en oeuvre du projet conformément aux dispositions du vademecum et au projet qu'ils ont déposé, repris en annexe Ier.

Seules les taches exécutées conformément à l'offre déposées et au vademecum sont subventionnées.

Art. 6.Dépenses admissibles.

1. Les dépenses admissibles sont :

2. Les frais de personnel tels que rémunérations, les cotisations patronales, autres frais de personnels ;

3. Les frais généraux, à savoir la part des frais liés au fonctionnement général de la structure porteuse du projet tels que les frais de secrétariat, télécommunication, chauffage et entretien des locaux, ou autres frais généraux). Ces frais indirects sont plafonnés à un maximum de dix pourcent du total de la subvention ;

4. Frais de fonctionnement, à savoir la part des frais directement nécessaires à la mise en oeuvre du projet (tels que les frais de formation, de sous-traitance, de fournitures, ou autres frais de fonctionnement en lien avec le projet) ;

5. Dépenses d'investissement, à savoir la part des frais nécessaires à des investissements dans le cadre du projet.

Les dépenses suivantes ne sont pas admissibles :

1. Toute dépense sans lien évident avec le contenu de l'appel à projets ;

2. Les dépenses découlant d'une obligation légale ;

3. Les frais de voyage et de catering.

Art. 7.Rapportage.

§ 1er. Le rapport final, comme les rapports intermédiaires sont conforme aux exigences du vademecum repris en annexe Ier.

§ 2. Le porteur de projet envoie au plus tard le 30 avril 2027 le rapport final des activités ainsi que les pièces justificatives financières à la Direction Générale Environnement, Service Management Office, du SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement.

§ 3. Le porteur de projet envoie au plus tard le 30 avril 2028 le rapport final des activités ainsi que les pièces justificatives financières à la Direction Générale, Environnement service management office, du SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement.

§ 4. Le porteur de projet joint au rapport intermédiaire visé au § 1er et le rapport final visé au § 3 un tableau récapitulatif dépenses admissibles et les pièces justificatives imputées sur la subvention, avec les références aux catégories de dépenses admissibles.

§ 5. Le SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement met à disposition des modèles de documents destinés aux rapportages et aux récapitulatifs des dépenses et peut mandater un intermédiaire pour assister les bénéficiaires dans le rapportage.

§ 6. Les documents fournis par le bénéficiaire sont conformes aux exigences du vademecum.

Art. 8.Contrôle.

§ 1er. Le bénéficiaire doit :

- respecter intégralement les conditions d'octroi de la subvention; en cas de non-respect, un remboursement total ou partiel peut être exigé ;

- accepter tout contrôle sur pièces et/ou sur place concernant la bonne utilisation de la subvention ;

- informer le public, lors de communications importantes, de l'aide financière obtenue dans le cadre de cette subvention.

§ 2. En cas d'utilisation irrégulière de la subvention, la Direction Générale Environnement, Service Management Office, du SPF Santé publique, Sécurité de la chaîne alimentaire et Environnement est chargé du recouvrement des montants.

§ 3. En cas de subvention trop perçue, une décision de récupération est communiquée par lettre recommandée.

Après un délai de trente jours, cette décision devient définitive, sauf si l'institution a transmis des observations. Dans ce cas, la décision définitive est notifiée au plus tard deux mois après la réception des observations.

L'institution rembourse le montant dû dans les trois mois suivant la décision définitive.

Art. 9.Le présent arrêté entre en vigueur le jour de sa signature.

Art. 10.Le ministre qui a l'Environnement dans ses attributions est chargé de l'exécution du présent arrêté.

Annexe.

Art. N1.Annexe 1.

ANNEXE Ier

VADEMECUM ET PROJET

VADEMECUM

Subsidie

Financieringspercentage van het project

De projectdrager moet aantonen dat hij zich in belangrijke mate inzet voor het project, met name voor het opzetten van de personele en materiële middelen die nodig zijn voor de uitvoering van het project (zie verbintenissen in het aanvraagformulier).

Maximaal 80 % van de subsidieerbare kosten van het project wordt gefinancierd door de FOD Volksgezondheid. De projectdrager en/of het partnerschap nemen de resterende kosten van het project voor hun rekening en geven aan hoe deze zullen worden gefinancierd.

Regels inzake staatssteun

Elke begunstigde van deze subsidie die onderworpen is aan de Europese regels inzake `de minimis'-steun, moet regelgeving naleven die geldt op het moment van de toekenning van de subsidie en zal zijn subsidie dienovereenkomstig beperkt zien.

Bij de aanvraag van steunmaatregelen moet u verklaren dat de organisatie niet meer dan € 300.000 staatssteun - die onder de de-minimisregeling valt - heeft ontvangen over de laatste 3 belastingjaren op het moment van de toekenning van de nieuwe steun. Deze drempel werd ingesteld om concurrentieverstorende staatssteun te vermijden.

De de-minimisregeling inzake staatssteun is van toepassing op alle organisaties in het partnerschap.

Alle organisaties van het indienend partnerschap moeten in het deelnemingsformulier hun statuut ten aanzien van ontvangen staatssteun duidelijk opgeven.

Geschiktheidscriteria

Wie mag een project indienen?

Door de Belgische overheid erkende ziekenhuizen (algemene, psychiatrische en universitaire ziekenhuizen).

Andere soorten organisaties kunnen deelnemen als onderaannemers, maar komen niet in aanmerking voor een deel van de subsidie.

* Voor projecten van type 1: we moedigen samenwerking met andere partners aan (bv. andere ziekenhuizen, ...).

* Voor projecten van type 2: de kandidaat moet ten minste één externe partner hebben (bv. een ander ziekenhuis, een andere actor in de waardeketen, enz.).

Een ziekenhuis (aangeduid met zijn erkenningsnummer) kan slechts één aanvraag indienen als hoofdverantwoordelijke en kan aan meerdere aanvragen deelnemen als onderaannemer.

Geschiktheid van het project voor het toepassingsgebied

De projectvoorstellen moeten binnen het toepassingsgebied vallen (zie hierboven). Het project moet in België worden uitgevoerd en een directe impact hebben op ten minste één ziekenhuis.

Deze impact kan eventueel worden uitgebreid tot andere erkende medische diensten (zoals rusthuizen) die verbonden zijn met het ziekenhuis (of de ziekenhuisgroep/het ziekenhuisnetwerk), op voorwaarde dat het ziekenhuis de projectleider blijft en de belangrijkste plaats is waar de impact zich voordoet.

Financiële en operationele capaciteit

De organisatie verklaart op erewoord in het deelnemingsformulier :

* Beschikken over een KBO-nummer en een rechtsvorm. Ter herinnering: natuurlijke personen of zelfstandigen zijn uitgesloten (zie doelgroep van de oproep).

* Over voldoende economische en financiële draagkracht te beschikken om het project te voltooien in normale omstandigheden (voor de niet-gesubsidieerde financiering van het project).

* Op operationeel vlak in staat zijn om het project binnen de gestelde termijn uit te voeren en beschikken over de nodige ervaring en middelen om dit te doen.

* Criteria te bepalen door de FOD, bijvoorbeeld: operationele capaciteit te controleren via een verklaring op erewoord + lijst van onderaannemers

Als onderaannemers worden ingeschakeld, dient de kandidaat duidelijk aan te geven welk deel van het project uitbesteed zal worden evenals de naam, het adres en het ondernemingsnummer van de onderaannemers in kwestie. Hij zal het soort contractuele regeling voor alle betrokken onderaannemers beschrijven en erover waken dat de onderaannemer niet valt binnen de uitsluitingscriteria. Het beroep doen op onderaannemers, ontslaat de kandidaat niet van zijn verantwoordelijkheid ten aanzien van de subsidieverlenende overheid. Deze laatste erkent geen enkele contractuele band met die derden. In elk geval blijft alleen de kandidaat aansprakelijk ten aanzien van de overheid.

Naleving van termijnen en vormvereisten

* Het project moet binnen de gestelde termijn, namelijk 27 oktober 2025, worden ingediend om ontvankelijk te zijn en tussen januari 2026 en februari 2028 worden uitgevoerd.

* Het deelnemingsformulier wordt ondertekend met een gekwalificeerde en rechtsgeldige elektronische handtekening (bijvoorbeeld met e-ID). Het bewijs van de tekenbevoegdheid wordt bijgevoegd. Alleen een deelnemingsformulier met een gekwalificeerde en rechtsgeldige elektronische handtekening wordt ontvankelijk verklaard.

* Het deelnemingsformulier moet volledig en zorgvuldig worden ingevuld. Subsidieaanvragen die hieraan niet voldoen, worden onontvankelijk verklaard.

* Het deelnemingsformulier moet in het Frans en/of Nederlands worden ingevuld. In geval van een partnerschap kan het formulier (evenals de tussentijdse verslagen en werkdocumenten die tijdens het project worden opgesteld) in een combinatie van beide talen worden ingevuld. De administratieve documenten die een eventuele subsidie formaliseren en het eindverslag dat aan de FOD Volksgezondheid moet worden bezorgd, moeten echter in één taal worden opgesteld, namelijk die van het ziekenhuis dat het project leidt.

* Het ingediende dossier moet volledig zijn en alle documenten bevatten die in de betreffende oproep worden gevraagd. Wij verwijzen in dit verband ook naar de checklist van gevraagde documenten/attesten/bijlagen (te vinden in het deelnemingsformulier) die zal worden gebruikt voor een volledigheidscontrole.

Uitsluitingscriteria

Algemeen

De volgende projecten komen niet in aanmerking voor financiering:

* Projecten die buiten het toepassingsgebied vallen (zie hierboven)

* Projecten die niet voldoen aan de geschiktheidscriteria

* Projecten waarvoor de gevraagde steun het maximumbedrag voor staatssteun overschrijdt;

* Projecten die al een subsidie hebben ontvangen voor dezelfde activiteiten.

Financiële en juridische aspecten

Deze voorwaarden gelden voor andere soorten organisaties (behalve ziekenhuizen) die als onderaannemers door het coördinerende ziekenhuis worden ingeschakeld.

I. Wordt uitgesloten van deze oproep, de onderaannemer die bij rechterlijke beslissing is veroordeeld voor een van de volgende inbreuken:

1. deelneming aan een criminele organisatie;

2. omkoping;

3. fraude;

4. terroristische misdrijven of strafbare feiten in verband met terroristische activiteiten dan wel uitlokking van, medeplichtigheid aan of poging tot het plegen van een dergelijk misdrijf of strafbaar feit;

5. witwassen van geld of financiering van terrorisme;

6. kinderarbeid en andere vormen van mensenhandel;

7. tewerkstelling van onderdanen van derde landen die illegaal in het land verblijven.

De in 1° tot 6° bedoelde uitsluitingen van deelname gelden voor een periode van vijf jaar vanaf de datum van de veroordeling. De onder 7° bedoelde uitsluiting van deelname geldt voor een periode van vijf jaar, vanaf de beëindiging van de inbreuk.

II. Wordt uitgesloten van deze oproep, de onderaannemer die niet voldaan heeft aan zijn verplichtingen inzake betaling van zijn fiscale schulden en sociale zekerheidsbijdragen. De toegang tot de procedure wordt evenwel niet ontzegd aan de onderaannemer die:

1. geen bijdrageschuld heeft van meer dan 3.000 euro of

2. voor die schuld uitstel van betaling heeft verkregen en de afbetalingen daarvan strikt in acht neemt.

Indien de onderaannemer een bijdrageschuld heeft van meer dan 3.000 euro, toont hij aan, op straffe van uitsluiting, dat hij op een overheid of op een overheidsbedrijf, één of meer schuldvorderingen bezit die zeker, opeisbaar en vrij van elke verbintenis tegenover derden zijn voor een bedrag dat minstens gelijk is aan zijn schuld verminderd met 3.000 euro.

Indien het attest in bezit van de overheid niet aantoont dat de onderaannemer voldoet aan de eisen i.v.m. zijn fiscale en sociale verplichtingen, stelt hij de ondernemer hiervan in kennis. Vanaf de dag volgend op deze kennisgeving, beschikt de kandidaat over een termijn van vijf werkdagen om het bewijs te geven van zijn regularisatie. Van deze regularisatie kan slechts éénmalig gebruik gemaakt worden.

Engagement van de geselecteerde projecten

Projectdragers en partners die financiële steun ontvangen, verbinden zich ertoe:

* Een samenwerkingsovereenkomst (of protocol) te sluiten met de FOD Volksgezondheid waarin de regels voor de subsidie en de verplichtingen van de laureaat worden vastgelegd en het staatssteunformulier bij te werken ;

* Hun project naar beste vermogen uit te voeren, zoals beschreven in het aanvraagdossier;

* Het personeel en de middelen ter beschikking te stellen die nodig zijn voor de uitvoering van het project;

* Deel te nemen aan de communicatie van de FOD Volksgezondheid over de projectoproep ReSUH;

* De opgedane kennis te delen met de andere laureaten en de FOD Volksgezondheid (bijvoorbeeld tijdens door de FOD Volksgezondheid georganiseerde workshops);

* De FOD Volksgezondheid op de hoogte te brengen van elk voorstel tot ingrijpende wijziging van het project, waarbij de administratie eventuele wijzigingen ten opzichte van het oorspronkelijke project goedkeurt;

* Te informeren over de voortgang van het project, de ondervonden moeilijkheden en de evaluatie van het project via een formulier dat door de administratie wordt verstrekt, met de gevraagde frequentie (afhankelijk van de duur van het project);

* Aan het einde van het project: een eindverslag in te dienen bij de FOD Volksgezondheid (in het Nederlands of het Frans, afhankelijk van de taal van de hoofdprojectdrager), waarvan het model tijdens het project wordt verstrekt en dat met name de volgende elementen bevat:

o Het verloop en de resultaten van de ondernomen acties, de obstakels en hefbomen die tijdens de uitvoering van het project zijn aangetroffen;

o Een overzicht van de uitgaven die in het kader van het project zijn gedaan volgens een door de administratie verstrekt model, alsmede alle bewijsstukken die nodig zijn voor de vrijgave van het saldo van de subsidie. De uitgaven moeten door de begunstigde zijn gedaan tijdens de subsidieperiode (zoals bepaald in het protocol);

* Vermelding te maken van "Met de steun van de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu" in de activiteiten en communicatie van het project. Op alle publicaties, mededelingen en presentaties moet het logo van de FOD Volksgezondheid (dat na de selectie aan de laureaten ter beschikking wordt gesteld) duidelijk zichtbaar zijn.

* De geldende regelgeving na te leven, met name de sociale, fiscale, milieu-, hygiëne- en veiligheidsvoorschriften voor de gezondheidszorg en de wet op de staatssteun. In dit verband kan geen betaling worden gedaan aan de projectleider en de begunstigde(n) indien zij de onverenigbare steun die zij hebben ontvangen en waarvan de terugbetaling door de Europese Commissie of de Belgische autoriteiten is gevraagd, niet volledig hebben terugbetaald.

* De kwaliteit en veiligheid van de zorgverlening voor de uitvoering van het project, evenals die van de activiteiten die daaruit voortvloeien, te handhaven. Bovendien blijft de kandidaat de naleving van alle wettelijke of contractuele verplichtingen tijdens de uitvoering van het project en de daaruit voortvloeiende activiteiten garanderen. In geen geval kan de FOD Volksgezondheid aansprakelijk worden gesteld voor enige niet-nakoming van verplichtingen en de FOD is in geen geval aansprakelijk voor schade aan personen of goederen die het directe of indirecte gevolg is van de activiteiten in reactie op deze oproep en die daaruit voortvloeien na afloop van het project. De kandidaten vrijwaren de FOD Volksgezondheid tegen elke vordering tot schadevergoeding door hen of door derden in dit verband.

Deze regels zijn van toepassing op elke projectpartner.

Opvolging van de geselecteerde projecten

* Opvolging door een stuurgroep bestaande uit ten minste vertegenwoordigers van de Directoraat-generaal Milieu en Directoraat-generaal Gezondheidszorg, eventueel andere overheidsdiensten (RIZIV, FAGG, OVAM, SPW, ...) en, indien mogelijk, het netwerk "Duurzame Ontwikkeling" in de ziekenhuizen.

* Kick-off met de coördinatoren van de geselecteerde projecten om alle informatie te delen die nuttig is voor een goede start van de projecten, om de verwachtingen met betrekking tot de verwachte resultaten te delen en om vragen te beantwoorden.

* Constructieve opvolging van de geselecteerde projecten en hun voortgang, niet op een controlerende manier, maar met de bedoeling om samen obstakels weg te nemen en de projecten tot een goed einde te brengen.

* Follow-up rapport, via een eenvoudig sjabloon, waarin projectcoördinatoren regelmatig de status van het project, bereikte mijlpalen, resultaten, eventuele problemen enz. kunnen bijwerken.

* Tussentijdse evaluatie van de projecten tijdens een (online) follow-upvergadering met elke projectcoördinator om hun visie en ervaringen te delen en ook mogelijke oplossingen voor gemelde problemen te bespreken.

* Eindrapport en afsluitende vergadering met alle projectcoördinatoren om de eindresultaten van het project te bespreken en de succesfactoren en eventuele obstakels voor het welslagen van het project in kaart te brengen.

* Peer learning en regelmatige uitwisselingen tussen projectcoördinatoren en andere projectpartners worden aangemoedigd. Meer samenwerking en kennisuitwisseling tussen de verschillende projecten kan leiden tot synergieën en betere resultaten.

* Verspreiding van de tijdens de looptijd van de projecten opgedane kennis via een standaardraamwerk, rekening houdend met informatie die interessant is voor de sector, zoals de aanpak, de resultaten, de lessen en de reproduceerbaarheid van het project. Dit maakt het mogelijk om de in de gesubsidieerde projecten opgedane kennis en ervaringen op grote schaal te delen.

* Studiedag en/of sessie voor kennisuitwisseling met de sector, met presentatie van het eindverslag, getuigenissen van projectcoördinatoren en aanbevelingen voor de sector en alle relevante belanghebbenden.

PROJECT

Titel: Circulair Hechten
Locatie van het project (ziekenhuis/site/dienst/...): UZ Brussel/Spoedgevallendienst
Geef aan tot welk type of welke types het project behoort (beschreven in het memorandum):
X Directe en significante vermindering van het gebruik van medische producten voor eenmalig gebruik voor een bepaald type product of een bepaalde locatie.
X Versterking van transversale processen (zoals aankoop, logistiek, samenwerking en gegevensuitwisseling tussen actoren, ...) om het gebruik van medische producten voor eenmalig gebruik te verminderen.
Geef een korte maar gedetailleerde omschrijving, met inbegrip van de doelstelling, de aanpak/methodologie, tussenstappen, verwachte resultaten van het project, enz. Dit moet een kort overzicht geven van je project en het verschil tussen de huidige en toekomstige situatie (maximaal 1.500 tekens).
Het ziekenhuis verbruikt jaarlijks ongeveer 5.500 wegwerp-hechtingssets, waarvan ruim de helft (>3.000 sets) binnen de spoedgevallendienst. Het project focust daarom op deze dienst: het verbruik is er het hoogst, de workflow is dynamisch en de logistieke uitdagingen zijn er het grootst, waardoor dit een ideale omgeving vormt om circulaire processen te ontwikkelen en te testen.
Met dit project willen we single-use hechtingssets volledig vervangen door herbruikbare instrumenten en overstappen van vaste, vooraf samengestelde sets naar een modulair, vraaggestuurd model. Voor standaardhechtingen volstaat een basisset; bij complexere ingrepen (bv. plastische wonden) kan deze flexibel worden aangevuld. Zo openen we enkel materiaal dat effectief nodig is en beperken we verspilling.
Het project omvat: een bevraging van artsen en verpleegkundigen over functionele noden, een marktverkenning naar duurzame herbruikbare alternatieven (waarbij ESG-criteria structureel geïntegreerd worden in toekomstige aanbestedingen), afstemming met de Centrale Sterilisatie-Afdeling over milieuefficiënte reinigings- en sterilisatiemethoden, en een pilootfase met evaluatie van gebruiksgemak, veiligheid en milieu-impact.
We verwachten het gebruik van wegwerp-hechtingssets volledig af te bouwen (in het hele ziekenhuis, niet enkel binnen de spoedgevallendienst), de milieu-impact substantieel te verlagen en een repliceerbare methodiek te ontwikkelen die nadien kan worden toegepast op andere single-use materialen, zoals beschermschorten en kleine instrumenten.

Vu pour être annexé à l'arrête royal du 27 avril 2026 portant octroi d'une subvention de 133.699,39 euros à des projets visant à réduire l'utilisation de dispositifs médicaux à usage unique dans les hôpitaux.

PHILIPPE

Par le Roi :

Le ministre de l'Environnement,

J.-L. CRUCKE

Art. N2.Annexe 2.

ANNEXE II

TABLEAU

TOTAL PAR POSTE

Begrotingspost Totaal van van de kosten gedekt door de subsidie Totaal van de kosten gedekt door eigen middelen Totale andere financieringsbronnen Totaal van de kosten per post
Personeel € 108.610,67 € 27.152,67 € 0,00 € 135.763,33
Overheadkosten (max. 10%) € 10.861,07 € 2.715,27 € 0,00 € 13.576,33
Investeringskosten € 14.227,66 € 3.556,92 € 0,00 € 17.784,58
Total € 133.699,40 € 33.424,86 € 0,00 € 167.124,24

2

JAARLIJKSE VERDELING EN VERDELING TUSSEN ONDERTEKENAAR

2026 : € 39 900,00

2027 : € 39 900,00

2028 : € 53 200,00

Vu pour être annexé à l'arrête royal du 27 avril 2026 portant octroi d'une subvention de 133.699,39 euros à des projets visant à réduire l'utilisation de dispositifs médicaux à usage unique dans les hôpitaux.

PHILIPPE

Par le Roi :

Le ministre de l'Environnement,

J.-L. CRUCKE